“Tự kỷ ảo” có thật không?
Câu trả lời thành thật có hai phần.
Điều không có thật: ý nghĩ rằng màn hình gây ra tự kỷ, hay rằng “tự kỷ ảo” là một tình trạng riêng biệt mà bác sĩ có thể chẩn đoán. Chưa có nghiên cứu nào cho thấy điều nào trong hai điều đó; “tự kỷ ảo” không phải là một chẩn đoán. Tự kỷ kéo dài suốt đời và có tính di truyền cao, và trẻ tự kỷ là những con người trọn vẹn, chứ không phải là những đứa trẻ bị hư hại.
Điều có thật: một số trẻ nhỏ dành phần lớn thời gian thức bên màn hình có những dấu hiệu trông giống tự kỷ (không ngước nhìn lên, không đáp lại khi được gọi tên, ít từ). Và một số gia đình kể rằng những dấu hiệu ấy dịu đi khi màn hình tắt và những ngày lại đầy ắp con người. Các báo cáo đã công bố đều nhỏ: một nghiên cứu thí điểm trên chín trẻ nhỏ ở Hoa Kỳ, các báo cáo loạt ca ở Iran và Pakistan, và những mô tả lâm sàng từ Pháp. Không báo cáo nào có nhóm so sánh đủ để chứng minh chính màn hình đã tạo ra sự khác biệt. Ở tuổi này, trẻ cũng thay đổi nhanh vì nhiều lý do.
Vậy nên cụm từ này chỉ đến một câu hỏi có thật mà khoa học chưa trả lời được. Điều đã rõ là em bé học ngôn ngữ từ những người đáp lời mình, và các cơ quan y tế từ Tổ chức Y tế Thế giới đến chính phủ Anh hiện khuyến cáo không dùng màn hình, hoặc gần như không, cho trẻ dưới hai tuổi.
Nếu con bạn có những dấu hiệu này, đừng chờ xem cách giải thích nào mới đúng. Hãy cắt màn hình và xin được đánh giá. Cắt màn hình không tốn gì cả; ở Hoa Kỳ, đánh giá can thiệp sớm được miễn phí cho trẻ dưới ba tuổi, và ở nhiều nước khác chi phí này được chi trả.
Viết với sự trợ giúp của AI và đã đối chiếu với các nguồn được trích dẫn.
Thông tin chung, không phải lời khuyên y khoa. Nếu bạn lo lắng về con mình, hãy trao đổi với bác sĩ của con.